Fransa – Sanit-Denis Türk Psikolog Hizmeti

Sanit-Denis (Saint-Denis) ve Paris’in kuzey banliyölerinde yaşayan aileler, Psikoterapist Mehmet Ulubey ile Türkçe online görüşme yaparak psikolojik destek alabilir. Görüşmeler, alınan randevunun saatinde görüntülü bağlantıyla yapılır. Ülke içinde açılmış bir çalışma yeri söz konusu değil; yüz yüze buluşmalar yalnızca Adana/Çukurova’da yapılıyor. Hangi günlerin size uyduğunu randevu sayfasında belirtebilir, sormak istediklerinizi 0543 108 25 76 numarasına iletebilirsiniz.

Bu sayfanın konusu belirli: çocuk ve ergen yetiştirmek. Saint-Denis çevresinde yaşayan ailelerin en çok başvurduğu başlık, evdeki düzen ile okuldaki düzen arasında kalan çocuklar. Aşağıdaki bölümler bu sıkışmanın nasıl göründüğünü ve görüşmelerde nasıl çalışıldığını anlatıyor.

İki dille büyüyen çocukta neler oluyor?

İki dille büyümek çocuk için bir zorluk değil, bir olanaktır; sıkıntı çoğunlukla dillerin kullanıldığı ortamların birbirine kapalı olmasından doğar. Okulda Fransızca konuşan, evde Türkçe konuşan bir çocuk, iki hayatı birbirine anlatamadığında yalnız kalabilir.

Bu durumda ebeveyn, çocuğun okulda ne yaşadığını ancak dışarıdan öğrenir; çocuk da evdeki sıkıntısını okulda dile getiremez. İki dünyanın arasında kalan çocuk, hangi tarafta olduğunu göstermek için bazen birini bütünüyle reddeder: Türkçe konuşmayı bırakır ya da tam tersine dışarıya kapanır.

Görüşmelerde amaç çocuğu bir dile ya da bir kültüre çekmek değildir. İki tarafın da yerinde kalabilmesi, çocuğun ikisini birden taşıyabilmesi üzerinde durulur. Bunun için çoğu zaman önce ebeveynin bu ikiliğe nasıl baktığına bakmak gerekir.

Evde Türkçenin ne kadar kullanılacağı da başlı başına bir tartışma konusu olabiliyor. Bir ebeveyn dilin korunmasını aile bağının şartı sayarken, diğeri çocuğun okulda zorlanmaması için Fransızcaya ağırlık verilmesini isteyebiliyor. Bu iki kaygı da yerinde; ama çocuğa çelişkili biçimde yansıdığında çocuk hangi dilde konuşursa birini üzeceğini düşünmeye başlıyor. Karar ebeveynler arasında netleştiğinde çocuğun üzerindeki bu yük hafifliyor.

Okulla ilgili sorunlar aileye nasıl yansıyor?

Okuldan gelen bir uyarı ya da not düşüşü, evde çoğu zaman çocuktan çok ebeveynde kaygı yaratır. Ailenin bu kaygıyı nasıl taşıdığı, çocuğun sorunla baş etme biçimini doğrudan etkiler.

Sık görülen tablo şudur: aile okuldan gelen her haberi bir yargı gibi algılar, çocuk da bunu hissederek anlatmayı bırakır. Anlatılmayan sorunlar büyüyerek geri döner. Ebeveynin okul diliyle yeterince rahat olmaması da işi zorlaştırır; veli görüşmelerinde söylenenleri tam anlayamamak, kişiyi hem çaresiz hem savunmacı yapabilir.

Görüşmelerde okuldaki durum bir başarı-başarısızlık tartışması olarak değil, çocuğun günlük hayatının bir parçası olarak ele alınır. Dikkat, uyku, arkadaş ilişkileri ve evdeki düzen birlikte değerlendirilir; çünkü okuldaki bir değişim çoğu zaman bunlardan birine bağlıdır.

Ailelerin bir kısmı, çocuğun okulda geri kalmasını kendi göç hikâyesinin devamı gibi okur. “Biz zorluk çektik, o hiç olmazsa okusun” cümlesi iyi niyetle söylenir; ama çocuğa taşıyamayacağı bir görev yükleyebilir. Beklentinin büyüklüğü, çocukta hata yapma korkusu yaratır ve bu korku çoğu zaman erteleme, kaçınma ya da derse karşı isteksizlik olarak görünür. Görüşmelerde beklentinin nereden geldiği ve nasıl dile getirildiği de konuşulur.

Ebeveynlik anlayışı ile çevrenin beklentisi çatıştığında ne yapmalı?

Böyle durumlarda en işlevsel yol, hangi kuralın gerçekten önemli olduğunu ailenin kendi içinde netleştirmesidir. Her konuda ortayı bulmak mümkün değildir; ama hangi konuda taviz verilmeyeceği belliyse çocuk da nerede durduğunu bilir.

Fransa’da büyüyen çocuklarda sık tartışılan başlıklar genellikle şunlar oluyor:

• Akşam saatleri, dışarıda kalma ve arkadaş evine gitme,
• Telefon ve sosyal medya kullanımı,
• Karşı cinsle arkadaşlık ve ilişki konusunun konuşulma biçimi,
• Okul gezileri, kamplar ve ailenin bunlara bakışı,
• Gençlerin harçlık ve çalışma isteği.

Bu başlıklarda aile içinde karşıt iki uç oluşabiliyor: bir taraf tümüyle yasaklamak, diğer taraf tümüyle serbest bırakmak istiyor. İkisi de genellikle korkudan doğuyor. Görüşmelerde korkunun ne olduğu açıkça konuşulduğunda, arada yürünebilir bir yol bulmak kolaylaşıyor.

Ergenlik döneminde aile içindeki gerilim neden artıyor?

Ergenlikte çocuğun kendi kararını verme ihtiyacı hızla büyür, ailenin koruma refleksi ise aynı hızda artar. İki yönelim aynı anda güçlendiği için çatışma kaçınılmaz görünür.

Yurt dışında büyüyen gençlerde bu döneme bir de aidiyet sorusu eklenir. Genç, hem ailesinin beklentilerine hem arkadaş çevresinin ölçülerine göre kendine yer aramaktadır; ikisi çoğu zaman aynı şeyi söylemez. Ailesine “beni anlamıyorsunuz”, arkadaşlarına ise “siz bilmezsiniz” diyebilir. Bu ikili yalnızlık, dışarıdan asilik gibi görünen davranışların altında sıklıkla bulunur.

Ailenin bu dönemde yaptığı en yaygın hata, gencin susmasını kabul olarak okumaktır. Susan genç çoğu zaman vazgeçmiş değildir; anlatmaktan umudunu kesmiştir. Görüşmelerde önce bu konuşma kanalının nerede kapandığına bakılır. Süreç ergen danışmanlığı sayfasında ayrıntılı olarak anlatılıyor.

Çocuk mu görüşmeye katılmalı, ebeveyn mi?

Bu karar çocuğun yaşına ve konunun niteliğine göre verilir; baştan sabit bir kural yoktur. Küçük yaş grubunda genellikle önce ebeveynle çalışılır, çünkü çocuğun günlük düzenini kuran kişiler onlardır.

Uygulamada izlenen sıra şöyle:

1. İlk görüşme ebeveynle yapılır; sıkıntının ne zaman başladığı ve evdeki düzen konuşulur.
2. Gerekirse çocukla ya da gençle ayrı bir görüşme planlanır.
3. Gençlerde gizlilik baştan konuşulur; ailesine neyin aktarılacağı birlikte belirlenir.
4. Ailenin birlikte katıldığı görüşmeler ayrı bir düzende ele alınır.

Çocuk görüşmelerinin işleyişine dair ayrıntıları çocuk danışmanlığı sayfasında bulabilirsiniz.

Eşler çocuk konusunda anlaşamadığında süreç nasıl ilerliyor?

Ebeveynler arasındaki görüş farkı çocuğa yansıdığında, çocuk çoğu zaman kendine bir taraf seçer ve bu seçim evdeki dengeyi bozar. Bu yüzden çocukla ilgili görüşmelerde eşler arasındaki uyum da ele alınır.

Biri kural koyarken diğeri yumuşattığında, konulan kural değil, ebeveynler arasındaki fark görünür olur. Çocuk zamanla hangi ebeveynden ne alacağını öğrenir; anlaşmazlık sürdükçe çift arasındaki gerilim de artar. “Sen şımartıyorsun” ve “sen çok sertsin” cümleleri yıllarca dönüp durabilir.

Bu döngü, çocuğun davranışından önce eşlerin kendi aralarındaki anlaşmayla çözülür. Ortak bir çizgi kurulduğunda çocuğun da zorlanması azalır. Bu konuda ortak görüşmeler çift danışmanlığı kapsamında planlanabilir; güncel seans ücretleri ise psikoterapi ücretleri sayfasında yer alıyor.

Sık Sorulan Sorular

Çocuğum Türkçeyi az konuşuyor, görüşme yine de yapılabilir mi?

Yapılabilir. Küçük yaş grubunda süreç zaten büyük ölçüde ebeveynle yürütülür, çocuğun kendini uzun cümlelerle anlatması gerekmez. Türkçesi sınırlı olan gençlerle çalışılırken de günlük dil kullanılır ve konuşma hızı ona göre ayarlanır.

Fransa ile Türkiye arasındaki saat farkı görüşmeyi zorlaştırır mı?

Saat farkı bir saattir ve yaz saati uygulamasına göre yıl içinde değişebilir. Randevu verilirken saat iki ülkenin yerel saatiyle birlikte söylenir. Okul çıkışına denk gelen akşam saatleri dolu olduğunda sabah ve öğle aralıkları da değerlendirilebilir.

Okuldaki öğretmene ya da idareye bilgi verilir mi?

Verilmez. Görüşmelerde konuşulanlar meslek etiği gereği gizlidir; okula, idareye ya da başka bir kuruma hiçbir bilgi aktarılmaz. Okulun talep ettiği bir belge varsa bunun nasıl ele alınacağı ayrıca konuşulur.

Ergen çocuğum katılmak istemiyor, ne yapmalıyım?

Zorlayarak getirilen bir gencin görüşmeye açılması genellikle güç olur, bu yüzden başlangıçta ısrar edilmez. Böyle durumlarda süreç ebeveynle başlatılır; evdeki yaklaşım değiştiğinde gencin tutumu da çoğu zaman yumuşar. Katılmaya karar verirse süreç ona göre yeniden planlanır.

Görüşme sırasında evde çocuklar varsa sorun olur mu?

Ebeveyn görüşmelerinde rahat konuşabilmek için çocukların duymayacağı bir aralık seçmek önemlidir. Okul saatleri ya da eşin evde olduğu zamanlar bu açıdan uygundur. Uygun bir saat bulmakta zorlanıyorsanız randevu buna göre planlanabilir.

Saint-Denis’te yüz yüze görüşme yapılıyor mu?

Hayır; Fransa’da açılmış bir çalışma yeri yok. Bölgede yaşayan ailelerle görüşmeler görüntülü bağlantı üzerinden sürdürülür. Tatil için Türkiye’de bulunacağınız günlerde yüz yüze görüşmek isterseniz, uygun tarihi önceden konuşmak yeterlidir.

Bu yazı tanı ve tedavinin yerini tutmaz.