Online Çocuk Terapisi Nedir?

Online çocuk terapisi, çocuğun duygusal ve davranışsal zorluklarının görüntülü görüşme üzerinden ele alındığı bir destek biçimidir; ancak çocuk küçüldükçe çalışmanın ağırlığı çocuktan ebeveyne kayar. Okul öncesi dönemde online süreç büyük ölçüde ebeveyn görüşmeleriyle yürür; okul çağındaki çocuklarla kısa ve etkileşimli doğrudan görüşmeler mümkündür. Oyunla değerlendirme, gelişimsel kaygılar ya da güvenlik şüphesi olan durumlarda yüz yüze görüşme gerekir.

Bu yazıda online çocuk terapisi çocuğun yaşına göre nelere imkân tanır, ebeveyn olarak sizin rolünüz nedir ve hangi durumlarda ekran yeterli olmaz, bunları anlatıyoruz.

Online Çocuk Terapisinde Asıl Muhatap Çocuk mu, Ebeveyn mi?

Yetişkin danışmanlıkta görüşmenin muhatabı başvuran kişinin kendisidir. Çocuklarda ise tablo farklıdır: Çocuğun yaşadığı zorluk çoğu zaman evdeki düzen, ebeveynle ilişki, okul ve kardeşlerle birlikte şekillenir. Bu nedenle çocukla yapılan her çalışma, ebeveynle yapılan bir çalışmayı da içerir.

Online biçimde bu denge daha da belirginleşir. Ekran başında uzun süre oturmak, sözle duygularını anlatmak ve dikkatini korumak küçük çocuklar için zordur. Bu yüzden online çocuk terapisi çoğu zaman üç parçadan oluşur:

• Ebeveyn görüşmeleri: Çocuğun gelişim öyküsü, sorunun ne zaman ve hangi koşullarda ortaya çıktığı, evde neyin işe yarayıp neyin yaramadığı
• Çocukla kısa görüşmeler: Yaşına uygun sürede, oyun, çizim ya da sohbetle kurulan bir tanışma ve çalışma alanı
• Ev içi uygulamalar: Görüşmelerde konuşulan yaklaşımların ebeveyn tarafından gündelik hayatta tutarlı biçimde denenmesi

Konuyu mesleki açıdan öğrenmek isteyenler için Online Çocuk Terapisi ile ilgili ayrıca eğitim almak isterseniz linke tıklayabilirsiniz.

Çocuğun Yaşı Online Çocuk Terapisi Sürecini Nasıl Etkiler?

Yaş tek başına belirleyici değildir; çocuğun dikkat süresi, dil becerisi ve ekranla ilişkisi de önemlidir. Yine de genel bir çerçeve çizilebilir.

Okul öncesi dönem

Bu yaşlardaki çocuklar duygularını sözden çok oyunla ve davranışla gösterir. Ekran karşısında kısa süre bile oturmakta zorlanabilirler. Bu dönemde online çocuk terapisi büyük ölçüde ebeveyn danışmanlığı biçiminde yürür: Uyku düzeni, öfke patlamaları, ayrılık zorlanmaları ya da yeni kardeşe uyum gibi konularda ebeveynle birlikte çocuğun davranışı anlamlandırılır ve evde uygulanabilecek adımlar planlanır.

İlkokul yılları

Okul çağındaki çocuklarla online çocuk terapisi doğrudan görüşmelerle yürütülebilir, ancak bu görüşmeler yetişkin seansından kısadır ve etkileşimlidir. Birlikte çizim yapmak, ekranda bir hikâye kurmak ya da duyguları adlandıran basit oyunlar kullanılabilir. Ebeveyn çoğu zaman yakında bulunur; seansın bir kısmına katılabilir ya da ayrı görüşmelerle sürece dahil olur.

Ergenliğe yaklaşan çocuklar

Ergenliğe yaklaşan çocuklar sözel olarak daha rahat ifade edebildiği için online görüşmeye daha kolay uyum sağlar. Bu dönemde mahremiyet ihtiyacı da artar; ebeveynin rolü daha çok çerçeveyi desteklemeye kayar. Ergenlik dönemindeki çalışmayı online ergen terapisi yazısında ayrıca ele aldık.

Ebeveynin Online Süreçteki Rolü Nedir?

Online çocuk terapisinde ebeveyn, sürecin en önemli ortaklarından biridir. Bu rol birkaç farklı biçimde ortaya çıkar:

• Gözlemci: Çocuğun evdeki davranışlarını, tetikleyicileri ve değişimleri en iyi siz görürsünüz. Kısa notlar, görüşmelere değerli bilgi taşır.
• Uygulayıcı: Görüşmelerde konuşulan yaklaşımlar ancak evde tutarlı biçimde uygulandığında anlam kazanır.
• Ortam hazırlayan: Seans saatinde sessiz bir oda, şarjı dolu bir cihaz ve kardeşlerin meşgul edilmesi sizin sorumluluğunuzdadır.
• Kendi duygularıyla çalışan: Çocuğun zorluğu ebeveyni de yorar, suçluluk ya da öfke yaratabilir. Bu duyguların konuşulması, çocuğa verilen desteği de güçlendirir.

Ebeveynlerin iyi niyetle sık düştüğü bazı hataları ebeveynlerin en sık yaptığı hatalar yazısında bulabilirsiniz.

Ebeveynler ayrı yaşıyorsa süreç nasıl yürür?

Ebeveynler ayrı şehirlerde ya da ayrı evlerde yaşıyorsa online biçim, iki ebeveynin de sürece katılabilmesini kolaylaştırır. Ebeveyn görüşmeleri ortak ya da ayrı ayrı yapılabilir. Önemli olan, çocuğa iki evde birbirine yakın mesajlar verilmesi ve çocuğun ebeveynler arasında haber taşıyan bir konuma sokulmamasıdır. Velayet ve onay gibi konular sürecin başında açıkça konuşulur.

Online Çocuk Terapisi Hangi Durumlarda Uygun Olabilir?

Online çocuk terapisi, özellikle ebeveyn rehberliğinin ağırlıkta olduğu ve günlük yaşamdaki düzenle ilgili konularda iyi bir seçenek olabilir:

• Uyku, yemek ve ekran süresi gibi rutinlerde yaşanan çatışmalar
• Öfke patlamaları ve sınır koymada zorlanma
• Ebeveynden ayrılırken yaşanan yoğun zorlanma; bu konuyu çocuklarda ayrılık kaygısı yazısında ayrıntılı ele aldık
• Okula başlama, okul değiştirme ya da okula gitmek istememe; bkz. okula gitmek istemeyen çocuk
• Taşınma, yeni kardeş ya da ebeveynlerin ayrılığı gibi aile değişikliklerine uyum

Ne Zaman Yüz Yüze Görüşme Gerekir?

Ekranın yetmediği durumları bilmek, çocuğunuz için doğru adımı atmanızı kolaylaştırır. Şu durumlarda yüz yüze görüşme ya da başka bir uzmanlık alanına yönlendirme gerekir:

• Oyunla değerlendirme gereken durumlar: Çocuğun dünyasını anlamak için oyun odasında, materyallerle yapılan gözlem gerektiğinde
• Gelişimsel kaygılar: Konuşmada belirgin gecikme, göz teması ve sosyal etkileşimde farklılıklar gibi durumlarda çocuk ve ergen ruh sağlığı alanında hekim değerlendirmesi ve gelişimsel değerlendirme gerekir
• Güvenlik şüphesi: İstismar, ihmal ya da şiddet şüphesi varsa resmî kurumlar ve yüz yüze uzman desteği devreye girmelidir
• Kendine zarar verme: Çocuğun kendine zarar verdiğini ya da bundan söz ettiğini fark ederseniz acil olarak 112’yi arayın veya en yakın acil servise başvurun
• Ekranla kurulamayan bağ: Çocuk birkaç denemeye rağmen ekran karşısında kalamıyorsa ya da online görüşme onu belirgin biçimde huzursuz ediyorsa

Yüz yüze çocuk görüşmeleri Adana ve Çukurova bölgesinde yapılır. Bölge dışındaysanız ebeveyn görüşmeleri online sürdürülebilir ve gerektiğinde bulunduğunuz yerdeki yüz yüze desteğe yönlendirme yapılır. Hizmetin ayrıntıları için çocuk danışmanlığı sayfamızı inceleyebilirsiniz.

Online Çocuk Terapisi İçin Seans Ortamı Nasıl Hazırlanır?

• Ekranı çocuğun göz hizasına gelecek şekilde sabitleyin; çocuğun cihazı elinde tutması dikkatini dağıtır.
• Masaya kâğıt, boya kalemi ve birkaç sevdiği oyuncağı koyun; bunlar seansta konuşmanın aracı olabilir.
• Kardeşleri ve evcil hayvanları seans süresince başka bir odada tutmaya çalışın.
• Seanstan hemen önce ekran oyunu oynatmamaya, çocuğun aç ya da uykusuz olmamasına dikkat edin.

Online Çocuk Terapisi Nasıl Başlar?

Online çocuk terapisi genellikle ebeveynle yapılan bir ön görüşmeyle başlar. Bu görüşmede çocuğun yaşı, yaşadığı zorluk, ekranla ilişkisi ve evdeki düzen konuşulur; çocuğun sürece nasıl katılacağı bu bilgilerle planlanır.

İlk birkaç görüşme çoğu zaman tanışma niteliğindedir. Online çocuk terapisinde acele edilmez; çocuğun rahat hissetmesi, ekranın başında kalma süresinden daha önemlidir.

Sık Sorulan Sorular

Online çocuk terapisine kaç yaşından itibaren başlanabilir?

Belirli bir başlangıç yaşı yoktur; değişen, çalışmanın biçimidir. Küçük çocuklarda süreç büyük ölçüde ebeveyn görüşmeleriyle yürür, okul çağında çocukla kısa doğrudan görüşmeler eklenir. Hangi biçimin uygun olduğu ilk ebeveyn görüşmesinde değerlendirilir.

Çocuğum ekran karşısında oturmuyorsa ne yapmalıyım?

Bu oldukça sık görülür ve bir başarısızlık değildir. Görüşme süresi kısaltılabilir, oyun ve çizimle desteklenebilir ya da çalışma bir süre ebeveyn görüşmeleri üzerinden sürdürülebilir. Uyum sağlanamazsa yüz yüze görüşme seçeneği konuşulur.

Ebeveyn olarak seansta bulunmalı mıyım?

Küçük çocuklarda ebeveynin yakında olması çoğu zaman gereklidir. Çocuk büyüdükçe seansın bir bölümünün yalnızca çocukla yapılması ve sizinle ayrı görüşmeler planlanması tercih edilebilir. Bu düzen sürecin başında birlikte belirlenir.

Çocuğuma online görüşmeyi nasıl anlatmalıyım?

Ceza ya da “sorunlu olduğu için” gibi bir dil yerine, “Duygular hakkında konuşan ve çocuklarla oyun oynayan biriyle tanışacaksın” gibi sade ve dürüst bir açıklama yeterlidir. Çocuğun sorularını geçiştirmeden, yaşına uygun biçimde yanıtlamak ilk görüşmeyi kolaylaştırır.

Çocuğunuz için online görüşmenin uygun olup olmadığını ve sürece nasıl başlanacağını konuşmak için Psikoterapist ve Psikolojik Danışman Mehmet ULUBEY ile 0543 108 25 76 numarasından ya da randevu sayfasından iletişime geçebilirsiniz. Ücret bilgisi için psikoterapi ücretleri sayfasına bakabilirsiniz.

Bu yazı tanı ve tedavinin yerini tutmaz.