Aile Psikoloğu Nedir?

Kısa cevap: “Aile psikoloğu” günlük dilde, aile içi ilişkiler alanında çalışan ruh sağlığı uzmanlarını anlatmak için kullanılan bir ifadedir. Türkiye’de bu alanda çalışan kişiler psikoloji, psikolojik danışmanlık ya da sosyal hizmet eğitiminin ardından aile ve çift terapisi üzerine ek eğitim almış olabilir. Önemli olan hangi kelimenin kullanıldığı değil, kişinin hangi eğitimi aldığı ve hangi yaklaşımla çalıştığıdır.

“Aile Psikoloğu” Resmî Bir Unvan mı?

Hayır. Günlük konuşmada yaygın olarak kullanılsa da bu ifade ayrı bir meslek tanımına karşılık gelmez. Aile ve çift alanında çalışan kişiler farklı lisans eğitimlerinden gelebilir; ortak nokta, bu alana yönelik ek eğitim ve süpervizyonlu uygulama deneyimidir.

Alandaki kavram karışıklığı sık rastlanan bir durumdur. Hangi mesleğin hangi yetkiye sahip olduğunu ve aradaki farkları psikolog ile psikiyatrist arasındaki farklar yazısında ayrıntılı olarak bulabilirsiniz.

Aile Alanında Çalışan Uzman Ne Yapar?

• Aile üyeleri arasındaki iletişimin nasıl kurulduğunu ve nerede tıkandığını inceler
• Kimin davranışının kimi nasıl etkilediğini, tekrar eden döngüyü görünür kılar
• Rollerin ve sınırların netleşmesine, kararların nasıl alındığının konuşulmasına aracılık eder
• Gerilim yükseldiğinde ara verme ve konuşmaya dönme düzeni kurulmasına yardımcı olur
• Ebeveynlik konusunda iki ebeveynin ortak bir çizgi bulmasını destekler
• Ayrılık, kayıp, hastalık ya da taşınma gibi büyük değişikliklerde uyum sürecine eşlik eder

Bu çalışmanın kapsamını psikoterapi ve psikolojik danışmanlık sayfasında inceleyebilirsiniz.

Hangi Durumlarda Başvurulur?

En sık getirilen başlıklar arasında ebeveyn ile çocuk arasında kopan iletişim, ergenlik döneminde sınırlar ve güven üzerine çatışmalar, ev içi sorumlulukların dağılımı ve geniş ailenin ilişkiye müdahalesi bulunur.

Eşler arasındaki gerilim çocuklara yansımaya başladığında da başvuru sık görülür. Çocukların tartışmalardan etkilenmesi, taraf tutmaya zorlanması ya da okul ve uyku düzeninde belirgin değişiklikler ortaya çıkması bekleme süresini kısaltmayı gerektiren işaretlerdir. Çocuk ve ergenlerin sürece katıldığı çalışmalarda çocuk danışmanlığı ve ergen danışmanlığı sayfaları kapsamı gösteriyor.

Görüşmeler Nasıl İlerler?

İlk oturum tanışma ve haritalama amacı taşır. Ailenin her üyesi durumu kendi gördüğü yerden anlatır: ne zaman başladığı, hangi dönemlerde ağırlaştığı, daha önce nelerin denendiği ve neyin işe yaradığı. Bu anlatılar arasındaki fark, çoğu zaman sorunun kendisinden daha bilgilendiricidir.

Sonraki oturumlarda çalışma somutlaşır. Gerilimin yükseldiği andaki işaretler tanınır, süresi belli bir mola düzeni kurulur ve konuşmaya dönülür. Genelleme yerine belirli bir ana ait gözlem, duygu ve açık bir rica denenir. Son aşamada onarım çalışılır; kırıcı bir konuşmadan sonra birbirine dönmenin somut bir yolu kararlaştırılır. Bu adımların gündelik karşılığı için kavga sonrası iletişim yazısına bakabilirsiniz.

Uzman Seçerken Nelere Dikkat Etmeli?

Unvanın kendisinden çok şu üç şey belirleyicidir: kişinin hangi eğitimleri aldığı, hangi yaklaşımla çalıştığı ve sizinkine benzer konularda deneyimi olup olmadığı. İlk görüşmede bunları sormak hakkınızdır.

Dördüncü ve çoğu zaman en önemli ölçüt uyumdur. Kendinizi dinlenmiş, yargılanmamış ve güvende hissetmiyorsanız çalışmanın sürmesi zorlaşır. Bu durumda başka bir uzmanla görüşmekten çekinmemek gerekir. Kimlerle ve hangi başlıklarda çalışıldığını görmek için hizmetler ve hakkımda sayfalarına bakabilirsiniz.

Görüşmeler Nerede Yapılır?

Yüz yüze görüşmeler Adana ve Çukurova bölgesinde yapılmaktadır; Hatay, Mersin, Osmaniye, Kahramanmaraş ve Gaziantep’ten gelen başvurular da yüz yüze karşılanabilir. Türkiye’nin diğer illerinden ve yurt dışından yapılan başvurular online terapi yoluyla yürütülür.

Ücret bilgisi için psikoterapi ücretleri sayfasına bakabilir, görüşme planlamak için aile danışmanlığı randevusu sayfasını kullanabilirsiniz. Sorularınız için iletişim sayfasından ya da 0543 108 25 76 numaralı telefondan ulaşabilirsiniz.

Sık Sorulan Sorular

Aile alanında çalışan uzman ilaç yazabilir mi?

Hayır. İlaç tedavisi yalnızca tıp doktorlarının, özellikle de psikiyatri alanında uzmanlaşmış hekimlerin yetkisindedir. Görüşme sürecinde ilaç değerlendirmesi gerektiren bir tablo görülürse uygun hekime yönlendirme yapılır.

Ailenin tamamı katılmak zorunda mı?

Hayır. Kimin hangi oturuma katılacağı konuya göre belirlenir. Bir üyenin katılmaması çalışmanın başlamasına engel değildir; katılan üyelerle yapılan çalışma da evdeki düzeni etkileyebilir.

Görüşmelerde konuşulanlar gizli kalır mı?

Evet. Görüşmelerin içeriği mesleki gizlilik kapsamındadır ve üçüncü kişilerle paylaşılmaz. Ayrı oturumlarda paylaşılanların ortak oturuma taşınıp taşınmayacağı önceden birlikte kararlaştırılır.

Kaç görüşme gerekir?

Sabit bir sayı yoktur. Zorlanmanın süresi, ailenin katılımı ve çalışma sırasında açılan yeni başlıklar toplam süreyi belirler. İlk birkaç oturumun ardından yaklaşık bir çerçeve birlikte konuşulur.

Evde şiddet varsa ne yapmalı?

Fiziksel şiddet, tehdit, korkutma ya da zorlama söz konusuysa öncelik iletişim çalışması değil güvenliktir. Güvenli bir yere ulaşmak ve resmî destek hatlarına başvurmak ilk adımdır; acil tehlike durumunda 112 aranmalıdır.

Bu yazı tanı ve tedavinin yerini tutmaz. Süregelen bir zorlanma yaşıyorsanız bir ruh sağlığı uzmanına başvurun.