Aldatma Nedir? Aldatmanın Sebepleri Nelerdir?

Aldatma, tarafların üzerinde anlaştığı sınırın diğerinin bilgisi ve rızası dışında
aşılmasıdır. Tanımın bu kadar basit görünmesine karşın uygulamada karışıklık çıkar;
çünkü sınırın nerede başladığı her ilişkide farklıdır ve çoğu ilişkide hiç
konuşulmamıştır.

Bu yazıda aldatmanın hangi biçimlerde anlatıldığı, arkasında hangi süreçlerin
olabileceği, ortaya çıktıktan sonra neler yaşandığı ve nasıl bir yol izlenebileceği yer
alıyor. Oran ve yüzde verilmez; kaynağı gösterilemeyen sayılar kullanılmaz.

Hangi durumlar aldatma olarak anlatılıyor?

Görüşmelerde aynı başlık altında birbirinden farklı durumlar anlatılır: yalnızca
mesajlaşmayla süren bir yakınlık, tek seferlik bir birliktelik, uzun süre gizli
sürdürülen bir ilişki ya da duygusal bağın ilişkinin dışına taşınması.

Bunların ortak yanı, ilişkinin dışına çıkan bir yakınlığın gizlenmesidir. Gizlenmenin
kendisi, yaşananın içeriğinden bağımsız olarak güveni zedeler; bu nedenle “önemli bir şey
olmadı” cümlesi çoğu zaman karşılık bulmaz.

Aldatmanın arkasında hangi süreçler olabiliyor?

Tek bir neden aramak yerine farklı süreçlere ayrı ayrı bakmak gerekir:

• İlişkisel süreçler: uzun süredir konuşulmayan konular, sonuçsuz
  tartışmalar, yakınlığın azalması, kırgınlıkların birikmesi.
• Kişisel süreçler: kendini değersiz hissetme, onay ihtiyacı, kendi
  yaşamını sorgulama dönemleri, dürtüsel davranma eğilimi.
• Durumsal koşullar: uzun süre ayrı kalmak, alkol kullanımı,
  sınırların belirsiz olduğu ortamlar, gizliliğin kolaylaştığı koşullar.

Bu başlıkların hiçbiri davranışı zorunlu kılmaz. Aynı koşullarda olan iki kişiden biri
konuyu konuşmayı seçerken diğeri ilişkinin dışına yönelebilir; sorumluluk, açıklamadan
ayrı bir başlıktır.

Aldatma ortaya çıktığında neler yaşanıyor?

İlk dönemde aynı kişide birbiriyle çelişen tepkiler görülebilir: öfke, suçluluk,
kendini sorgulama, ayrıntıları tekrar tekrar sorma isteği ve konuyu hiç konuşmama isteği.
Bunlar sırayla gelmez; gün içinde birkaç kez yer değiştirebilir.

Aldatıldığını öğrenen kişinin kendini üçüncü kişiyle kıyaslaması sık görülür. Bu
kıyaslama çoğu zaman “onda olup da bende olmayan ne vardı” sorusuna dönüşür. Görüşmelerde
bu soru, eksik arama biçiminden çıkarılıp ilişkide neyin konuşulmadığına doğru
çevrilir.

Aldatan kişide de suçluluk, açıklama çabası ve konuyu bir an önce kapatma isteği
görülebilir. Sürecin en zorlayıcı yanlarından biri, iki tarafın aynı anda farklı hızlarda
ilerlemek istemesidir.

Karar vermek için acele etmek gerekir mi?

İlk günlerde verilen kararlar sonradan sık değişir. Bu nedenle ilk adım kalıcı karar
vermek değil, konuşmayı taşınabilir hâle getirmektir: tartışmanın süresini sınırlamak,
gece yarısına bırakmamak, çocukların yanında konuşmamak ve ayrıntıların tamamını tek
oturuma sığdırmaya çalışmamak.

Devam kararı verilirse gündem güvenin hangi somut adımlarla yeniden kurulacağıdır.
Ayrılık kararı verilirse gündem, ayrılığın nasıl konuşulacağı ve çocuk varsa
ebeveynliğin nasıl yürütüleceğidir. Her iki durumda da süre baştan bilinemez.

Süreç çift danışmanlığı kapsamında yürütülebilir; eşiniz
katılmak istemiyorsa bireysel danışmanlık ile tek başınıza
başlayabilirsiniz. Ulaşım ya da saat nedeniyle bir araya gelinemiyorsa
online görüşme planlanabilir.

Bu dönemde nelere dikkat etmek gerekir?

Uyku ve iştah değişiklikleri, dikkat dağınıklığı, sürekli zihinden geçirme ve
huzursuzluk bu dönemde sık görülür. Yakınmalar sürüyorsa hekim değerlendirmesi gerekir;
görüşmeler tıbbi değerlendirmenin yerini tutmaz.

Kendine zarar verme düşünceleri varsa randevu beklenmez; 112 aranır ya da en yakın
sağlık kuruluşuna başvurulur. Evde şiddet ya da tehdit varsa önce güvenlik sağlanır.

Sık Sorulan Sorular

Ayrıntıları sormak iyi mi, kötü mü?

Bunun herkes için geçerli tek bir yanıtı yoktur. Bazı kişiler için belirli bilgiler
kararını netleştirir; bazıları için ayrıntılar zihinden çıkmaz hâle gelir. Neyin
sorulacağı ve neyin bilinmek istendiği görüşmede konuşulabilir.

İlişkiyi sürdürmek zayıflık mı?

Değildir. Sürdürme ya da ayrılma kararı tek başına ilişkinin niteliğini göstermez;
belirleyici olan kararın nasıl alındığı ve sonrasında nelerin değiştiğidir.

Aileye anlatmalı mıyım?

Bu bir zorunluluk değildir. Kimin bilgilendirileceği, konuşulduktan sonra geri
alınamayacağı için acele edilmeden düşünülmesi gereken bir karardır.

Görüşmeye birlikte mi gelmeliyiz?

Çift görüşmesi eşlerin birlikte katılmasıyla yürür; ancak ilk adımı tek başına atan
kişi sayısı az değildir. Görüşme, hazır olunduğunda çift görüşmesine dönüşebilir.

Bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır. Bu yazı tanı ve tedavinin yerini tutmaz.